Wat zouden volgens een burger, een ondernemer of een ambtenaar randvoorwaarden zijn voor een gewenste samenleving.

Officieel startsein van het RAAK-project Social Smart Governance (SGG)

Door op

Donderdag 13 april, The Gallery, UT Twente: Op de achtergrond was het RAAK-project al behoorlijk op stoom geraakt. Tijd om elkaar als participant te leren kennen, de reden van deelname uit te wisselen, kennis te delen, een zelfde startpunt te hebben. Inhoudelijke presentaties, gevolgd door een soort ‘kruip in de huid van de burger’-rollenspel verwezenlijkten die doelen.

Doel van SGG is een digitale participatiestrategie te ontwikkelen in een tijd van smart cities en smart communities. Na de krentewegge trapte projectleider Robin Effing vanuit het trekkende lectoraat Media, Technology & Design (MTD) van Saxion af met een metaforisch verhaal uit ‘Onze ijsberg smelt’ van John Kotter, over hoe een pinguïn-kolonie in crisisoverleg moet. Pinguïn Fred neemt het voortouw. Twee pinguïns vragen zich af of de cijfers wel juist zijn. De rest valt in slaap. En dan heb je natuurlijk ook altijd nog die neenee-pinguïn, eentje die per definitie tegen is. In Twente zouden ze die joa-joa noemen 😉

Vraag is natuurlijk hoe pinguïn Fred dat varkentje gaat wassen. Vertaald naar nu: hoe organiseren we participatie in de 21e eeuw? Hoe krijgen we meer samenwerking met burgers en bedrijven? Hoe bouwen we aan een echte smart society en smart cities waarin we het samen opbouwen? Hoe maken we slim gebruik van digitale mogelijkheden? Vragen voor SGG. Participatie in deze tijd vraagt om nieuwe antwoorden vanuit verschillende disciplines.

Harrie Kiekebosch gaf daarna een korte samenvatting van zijn gesprekken met de participerende gemeenten. Er liggen prachtige onderzoeksprojecten klaar op gebied van de drie pijlers van SSG: social media, big data en high tech. Deze pijlers, onderdeel van de snel groeiende digitalisering, doen de relatie tussen overheid en burger snel en ingrijpend veranderen, merken ook de gemeenten, die zoeken naar hernieuwd contact met de samenleving. Hoe kun je slimmer samen werken met burgers en bedrijven. Hoe dragen nieuwe digitale mogelijkheden bij aan effectieve participatie?

Deze ‘living labs’ worden onderzocht en op hun effecten, de know-how gebundeld. Uiteindelijk moet er een toolkit beschikbaar komen voor professionals die werkzaam zijn in het publieke veld. De deelnemende gemeenten Borne, Dinkelland-Tubbergen, Enschede, Hengelo, Hoorn, Ommen-Hardenberg en Zwolle leveren de living labs. Saxion, UT en NHL leveren de onderzoekers. Think Public Advies, Civocracy, Both Social en Verhijde Consultancy participeren vanuit het bedrijfsleven.

Keynotespeakers
De openingsmiddag had drie keynotespeakers:
Sjoerd de Vries is universitair docent aan de Faculteit Gedragswetenschappen op de Universiteit Twente. Hij vertelde over participatie in de 21ste eeuw, gerelateerd aan nieuwe media. Naar zijn mening zijn social media al lang niet meer te zien náást de reguliere media, ze zijn onderdeel van gewone media geworden. Social media krijgen in onderzoek meer en meer een andere rol. Ze leveren data op voor onderzoek. Meer en meer hoeven onderzoekers hun data niet zelf meer te organiseren maar hebben ze data voorhanden om die te interpreteren. ‘Data is the voice of the consumer. Data science is the interpretation of that voice.’

Prof. Dr. Bas Denters is ook verbonden aan de Faculteit Gedragswetenschappen op de Universiteit Twente. Zijn bijdrage ging onder meer over paradoxen in participatie. Als burgers zoveel individueler zijn, waarom zijn er dan zoveel buurtplatforms? En als individuele bijdragen aan duurzaamheid een druppel op de gloeiende plaat zijn, waarom dan zoveel leden voor WNF en GreenPeace?

Denters bracht het ACTIE-model van Animo, Contacten, Toerusting, Institutionalisering en Empathie, niet alleen een handvat, maar ook een model waarin veel geloof in mogelijkheden verscholen gaat.

Ook Ard Schilder van Think Public is positief. (Social): Er gebeurt meer in de stad dan je denkt, betoogt hij. (Smart): En die betrokkenheid versterkt het draagvlak. (Governance): Het is voor de overheid een uitdaging kennis en betrokkenheid van de burger optimaal te benutten.

De middag werd afgesloten met een rollenspel waarbij iedere genodigde zich moest verplaatsen in een burger, een ondernemer of een ambtenaar, om daarna brainstormend randvoorwaarden te bedenken voor een gewenste samenleving. Tijdens de presentatie bleken zowel de burger, de ondernemer als de ambtenaar zo ongeveer dezelfde strategie voor te staan: vanuit een gezamenlijk belang met open geest en zonder te veel regelgeving met z’n allen de schouders eronder.

Het vervolg
Wat de komende jaren voor het RAAK-project Social Smart Governance zeker gaat gelden. Het project loopt tot en met januari 2019 en kent zes fases.
– Eerst wordt een toetsingskader opgesteld voor de mate waarin de overheid erin slaagt om participatie te bewerkstelligen bij burgers of bedrijven.
– In de living-labs van betrokken partnergemeenten worden lopende en reeds uitgevoerde trajecten van burgerparticipatie geëvalueerd. Daarbij wordt gekeken naar social media, gebruik van high-tech en open data.
– In de living-labs worden nieuwe participatietrajecten geïnitieerd op basis van de ontwerpprincipes uit de tweede fase.
– het maken van een interactieve besliswijzer voor effectieve participatietrajecten.
– De ontwikkeling van concrete lespakketten voor zowel professional learning, hbo bachelor opleidingen en online courses
– Waarborging van de continuïteit van het gevormde netwerk van partners en de verspreiding van de opgedane kennis.

Deel deze pagina